لزوم اجرای طرحهای آبخیزداری برای مقابله با خشکسالی در مازندران
به گزارش پایگاه خبری عصر قائم و به نقل از ایرنا، آبخیزداری شیوه مدیریت صحیح آب وخاک در حوزه های آبخیز است که با عملیاتی سازهای همچون ایجاد بند سنگی ملاتی، بتنی، خاکی و بیولوژیک شامل بذرکاری، کپه کاری، احیای جنگل با کاشت نهالهای مناسب عملیاتی و اجرایی میشود.
باتوجه به وضعیت کنونی کشور وتغییرات اقلیم و خشکسالی های چندین ساله وکاهش منابع آبی از جمله در مازندران، اجرای عملیات آبخیزداری وآبخوانداری اصولی ترین برنامه دولت در جهت حفاظت و تقویت منابع پایه آب و خاک و تقویت پوشش گیاهی و کاهش اثرات بحران کم آبی است و کارشناسان امر نیز اجرای این طرح را برای مقابله با بحران کم آبی و خشکسالی درمازندران لازم و ضروری میدانند.
با دستور رهبر معظم انقلاب اسلامی ۲۰۰ میلیون دلار از محل اعتبارات صندوق توسعه ملی برای اجرای طرحهای آبخیزداری و آبخوانداری کشور در نظر گرفته شد و اراده دولت و سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری کشور نیز در اجرای هدفمند و تاثیرگزار این طرح است.
کارشناسان معتقدند که با اجرای طرحهای آبخیزداری و آبخوانداری بخشی از تنش آبی موجود در کشور و از جمله در مازندران برطرف خواهد شد چرا که با اجرای این طرح مهم، بخش زیادی از مشکلات زیست محیطی که در اثر فرسایش و از دست دادن خاک حاصلخیز ایجاد میشود، برطرف خواهد شد.
دادههای آماری نشان میدهد که فرسایش خاک در کشور در حال افزایش است بگونهای که اکنون فرسایش خاک در کشورمان به طور میانگین به ۱۴ تن در هکتار رسیده است که همین امر میتواند تهدیدی برای زندگی مردم تلقی شود و بر همین اساس نیز اجرای طرحهای آبخیزداری از اهمیت ویژهای برخوردار است که منجر به حفظ توامان آب و خاک میشود.
یکی از مزایای اجرای طرحهای آبخیزداری، کاهش آسیبهای ناشی از سیل است بگونهای که با اجرای این طرح، ۷۰ درصد از خطرات سیل کاهش خواهد یافت و یا آن را به حداقل میرساند.
با نگاهی به مساحت ۶۴۰ هزار هکتاری حوزه آبخیزداری زیر پوشش اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری مازندران – نوشهر که غرب مازندران را با ۳۱۳ هزار هکتار عرصه جنگلی و ۱۹۷ هزار هکتار مرتع از رامسر تا رویان زیر پوشش دارد، اهمیت اجرای طرحهای آبخیزداری با توجه به وسعت زیر پوشش و جمعیت ثابت و شناور آن بیشتر احساس میشود.
اجرای ۱۸۴ طرح آبخیزداری با صرف ۵۳۰ میلیارد ریال اعتبار در غرب مازندران
اهمیت اجرای طرحهای آبخیزداری در مازندران و به ویژه مناطق غربی این استان که از سیلابها و طغیان رودخانهها خسارت زیادی دیده بود، دولتمردان را بر آن داشت تا اعتبارات مورد نیاز برای اجرای طرح های متعدد آبخیزداری را برای این منطقه تأمین کند. بگونهای که با تخصیص ۵۳۰ میلیارد ریال اعتبار در چند سال گذشته از محل صندوق توسعه ملی و استانی، عملیات اجرای ۱۸۴ طرح آبخیزداری در ۴۰۰ هزار هکتار از عرصههای منابع طبیعی غرب مازندران را به سرانجام رساند.
از این تعداد ۶ طرح شامل سازه بندهای مشبک بتنی موسوم به سرشاخهگیر بر روی رودخانههای مهم منطقه از جمله رودخانههای کرکروسر و خیرود نوشهر، تیرومرود تنکابن و چالکرود و پلنگرود و میجران شهرستان رامسر با ۸۴ هزار و ۶۴۰ هکتار، عرصههای منابع طبیعی منطقه را پوشش میدهد.
از مجموع طرحهای آبخیزداری در غرب مازندران در چند سال گذشته همچنین ۱۷۸ طرح آبخیزداری در منطقه نیز بندهای سنگی ملاتی و سنگی کابیونی و دیوار سنگی ملاتی هستند که بیش از ۳۱۵ هزار هکتار حوزه منابع طبیعی منطقه را در بر میگیرد. این میزان طرح آبخیزداری در غرب مازندذران طی چهار سال اخیر در حالی اجرا شد که از آغاز اجرای عملیات آبخیزداری در منابع طبیعی تا پایان سال ۱۳۹۵ فقط در ۱۶۰ هزار و ۶۷۵ هکتار حوزه منابع طبیعی طرحهای آبخیزداری اجرا شده بود و این میزان افزایش اجرای طرحهای آبخیزداری بیانگر نگاه ویژه به پیشگیری از بحران و حفظ منابع طبیعی منطقه به عنوان یکی از مناطق مهم گردشگری و همچنین حفاظت از عرصههای طبیعی و به ویژه جنگلهای هیرکانی در مقابل سیلاب است.
مهمترین نتایج اجرای طرحهای آبخیزداری کاهش خطرات ناشی از سیل، کنترل فرسایش خاک به همراه توسعه و تقویت پوشش گیاهی در شیبهای ناپایدار و تامین آب برای تغذیه سفرههای آب زیرزمینی است.
طبق گزارش های رسمی اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری مازندران – نوشهر، از سال ۱۳۷۰ تا سال ۱۳۹۶ طرح های آبخیزداری در سطحی حدود ۲۰۰ هزار هکتار در حوزه غرب مازندران عملیاتی شد و این در حالیست که از سال ۱۳۹۶ تاکنون اجرای طرح آبخیزداری با بیش از همین میزان به عبارتی
افزون بر ۲۰۰ هزار هکتار در سطح عرصه های طبیعی زیرپوشش در مسیر آبراه ها عملیاتی شده است.
کارشناسان معتقدند با اجرای طرح های آبخیزداری می توان تغییرات اقلیمی، کم آبی، خشکسالی، تبخیر آب های سطحی، سیلاب، از بین رفتن خاک های حاصلخیز، خسارت های جانی و همه موارد بحرانی را مهار کرد و در عین حال نیز عواملی مانند اقدامات توسعه ای و عمرانی نامناسب، تغییر کاربری های غیر مجاز و استفاده غیر اصولی از عرصه ها، تجاوز به حریم رودخانه ها، تراکم زیاد جمعیت و رعایت نشدن طراحی آب شناسی مناسب پل ها، رعایت نشدن آب شناسی شهری را از علت های پیدایش جریان های سیل و سیلاب می دانند.
اجرای طرحهای آبخیزداری در ۲۵۰ هزار هکتار از عرصههای غرب مازندران
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری مازندران- نوشهر با اشاره به اهمیت اجرای طرحهای آبخیزداری برای جلوگیری و یا کاهش خسارت ناشی از وقوع سیلاب و همجنین مقابله با تنش کمآبی و بحران خشکسالی در کشور و از جمله در مازندران، گفت که طرحهای آبخیزداری تاکنون در ۲۵۰ هزار هکتار از عرصه های زیرپوشش این اداره کل در غرب مازندران عملیاتی و اجرایی شده است.
مهرداد خزایی پول در گفت و گو با خبرنگار ایرنا اظهار داشت: در مجموع ۷۱۰ مورد عملیات مکانیکی آبخیزداری به حجم حدود ۲۴ هزار مترمکعب و در سطحی بالغ بر ۲۵۰ هزار هکتار از عرصههای زیرپوشش آبخیزداری غرب مازندران در طی چند سال اخیر اجرا شده است که این اقدامات شامل بندهای سنگی ملاتی، سنگی گابیونی، بندهای مشبک سرشاخهگیر و دیوارهای سنگی ملاتی میباشد.
وی خاطرنشان کرد: از این تعداد، ۱۱ مورد مربوط به بندهای مشبک سرشاخهگیر در حوزههای آبخیز نیرنگ، کرکوردسر، خیرود، چالکرود، پلطان، میجران، کاظمرود، تیرومرود، پلنگرود و همچنین پلنگابرود است.
خزاییپول با اشاره به اقدامات صورت گرفته برای جلوگیری از رانش زمین در غرب مازندران، تصریح کرد: به منظور تثبیت و پیشگیری از حرکات تودهای، اجرای زهکش طولی در سطح ۱۶۰ هکتار از عرصههای مناطق سنار و کنسدره از توابع روستاهای نوشهر و چالوس در طی چند سال اخیر انجام شده است.
مدیرکل منابع طبیعی و آبخیزداری مازندران – نوشهرادامه داد: در بخش عملیات بیومکانیکی نیز اقدامات لازم در سطح ۲۰ هکتار از عرصههای زیرپوشش عملیاتی و اجرایی شده و همزمان در راستای عملیات بیولوژیک، در طی چند سال اخیر در سطح ۲۵ هزار هکتار از عرصهها نیز طرحهای از جمله کپهکاری، قرق و حفاظت، نهالکاری مثمر و غیرمثمر، مراقبت و آبیاری نیز صورت گرفته است.
خزایی پول گفت که همزمان با دهه مبارک فجرانقلاب اسلامی، ۲ طرح آبخیزداری سنگی ملاتی در شهرستان چالوس و منطقه کجور افتتاح خواهد شد که این طرحها نقش مهمی در کنترل روانآبها، کاهش فرسایش خاک و صیانت از منابع پایه ایفا میکنند.
وی گفت که اجرای این طرحها در کاهش فرسایش خاک، کنترل سیلاب، تثبیت عرصهها و حفظ منابع پایه تاثیر بسزایی دارد و در راستای اهداف توسعه پایدار و صیانت از منابع طبیعی، با جدیت ادامه خواهد داشت.
مازندران دارای ۲ حوزه اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری یکی در ساری مرکز این استان و دیگری نیز در نوشهر غرب مازندران است.
حوزهٔ اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان مازندران ـ نوشهر با وسعتی بیش از ۶۶۰ هزار هکتار جنگل، مرتع و سواحل معادل ۲۸ درصد از مساحت مازندران را در بر دارد. شهرستان های نور، نوشهر، چالوس، عباس آباد، تنکابن، رامسر و کلاردشت از نظر حوزه منابع طبیعی زیر پوشش حوزه اداره کل منابع طبیعی و آبخیزداری استان مازندران – نوشهر هستند.
هیچ نظر! یکی از اولین.